Efekt Lucyfera

W radio bardzo ciekawy wywiad z doktorem psychologii Philipem Zimbardo z Uniwersytetu w Stanford. Tematem – książka Zimbardo "The Lucifer Effect" (Efekt Lucyfera).

W roku 1971 Zimbardo przeprowadził doświadczenie naukowe z udziałem losowo wybranych studentów (tzw Stanford Prison Experiment – eksperyment więzienny), w którym połowa studentów odgrywała rolę więźniów a druga połowa rolę strażników. Studentów zamknięto w odizolowanym ośrodku. Eksperyment musiał być zakończony przedwcześnie, gdyż "strażnicy" zamienili się w dzikie bestie torturujące i uwłaczające godności ludzkiej studentów grających role więźniów.

W swej najnowszej książce, Zimbardo twierdzi, że nawet najlepszy człowiek, niczym ulubiony anioł Boga – Lucyfer, zamieni się w Szatana gdy zajdą odpowiednie warunki, jak choćby te z Abu Ghraib, kiedy to "modelowi" żołnierze amerykańscy dopuścili się tortur na irackich więźniach.

Ze strony (w j. polskim) Philipa Zimbardo:

Witaj na stronie Stanfordzkiego eksperymentu więziennego. Znajdziesz tu obszerny pokaz slajdów i dużą ilość informacji o tym klasycznym eksperymencie psychologicznym, łącznie z porównaniem do niedawnych przypadków znęcania się nad irackimi więźniami. Co się stanie, gdy dobrych ludzi umieścimy w złym miejscu? Czy człowieczeństwo triumfuje nad złem? A może będzie na odwrót? To niektóre z pytań, jakie postawiliśmy w tej dramatycznej symulacji życia więziennego przeprowadzonej w lecie 1971 roku na Uniwersytecie Stanforda.

Metody, które zastosowaliśmy w naszym doświadczeniu, a także odpowiedzi, które uzyskaliśmy, mogą wprawiać w osłupienie. Nasze, z założenia dwutygodniowe, badanie psychologii życia więziennego musiało zostać przerwane już po upływie sześciu dni ze względu na stan studentów biorących w nim udział. W ciągu zaledwie kilku dni nasi strażnicy stali się sadystami, a więźniowie popadli w depresję i wykazywali objawy skrajnego stresu. Zapraszam do obejrzenia pokazu slajdów opisujących eksperyment i odkrywających zarazem prawdziwą naturę Natury Ludzkiej.